تفاوت موتور tu3 و tu5 و مزایا و معایب هر کدام
- 6 جولای 2026
- بدون دیدگاه

موتورهای tu3 و tu5 دو تا از پرمصرفترین موتورهایی هستن که تو محصولات ایران خودرو میبینیم. با اینکه قدیمی حساب میشن، ولی به خاطر این که کم دردسرن و هزینه نگهداری پایینی دارن، باز هم طرفدارای خودشون رو دارن. به همین خاطر امروز اومدیم این دو موتور معروف رو باهم مقایسه کنیم تا ببینیم دقیقاً چه فرقی دارن.
پس تا آخر با ما باشین تا هم تفاوتهای tu3 و tu5 رو بفهمیم، هم خوبیها و بدیهای هرکدوم رو بهتر بشناسیم.
آنچه می خوانید
قبل از اینکه بریم سراغ فرق موتور tu5 و tu3، بهتره یه کم با تاریخچه این موتورها و اینکه چطور اومدن تو ایران آشنا بشیم.
موتورهای tu3 و tu5 هر دو از خانواده پیشرانههای سری TU گروه پژو-سیتروئن (PSA) هستن. این سری موتورها که شامل ۶ تا مدل مختلف میشه، اولین بار سال ۱۹۸۶ معرفی شدن و تا حدود بیست سال بعد هم با یه سری بهبود تو محصولات مختلف پژو و سیتروئن استفاده میشدن. البته از بین این ۶ تا موتور، فقط tu3 و tu5 بودن که راهی بازار ایران شدن.
موتور tu3 قدیمیتر از tu5 تو بازار ماست و از سال ۱۳۸۰ با پژو 206 اومد ایران. این موتور رو روی تیپهای ۱ تا ۳ پژو 206 نصب کردن، ولی چون تیپ ۱ و ۳ تولید محدودی داشتن، بیشتر مردم tu3 رو با اسم موتور پژو 206 تیپ ۲ میشناسن.

پیشرانه مذکور علاوه بر پژو 206 هاچ بک روی نسخه سدان این خودرو هم نصب شده است و تیپهای V6، V19 و V20 پژو 206 اس دی از موتور tu3 بهره میبرند.
موتور tu3 در 10 نسخه مختلف توسط گروه PSA تولید میشد که این نسخهها بسته به سیستم سوخت رسانی (کاربراتوری یا انژکتوری) و برنامه ریزی نرم افزاری، قدرتی بین 64 تا 99 اسب بخار تولید میکردند. اما تنها یک نسخه از این پیشرانه که با کد tu3 jp شناخته میشود، به بازار ایران راه پیدا کرده است. در ادامه بررسی تفاوت موتور tu3 و tu5 راجع به جزئیات فنی موتور tu3 jp بیشتر صحبت خواهیم کرد.
با توقف تولید پژو 206 در سال 1402، به نظر میرسید که پیشرانه tu3 هم به پایان راه خود در بازار ایران رسیده است. اما ایران خودرو بلافاصله این موتور را روی یک نسخه از پژو 207 نصب و تیپی جدید با نام 207 tu3 را معرفی کرد. موتور tu3 در حال حاضر تیراژ تولید نسبتاً محدودی دارد و تنها روی همین تیپ از پژو 207 نصب میشود.

خب، بریم سراغ موتور TU5. این موتور اولین بار تو سال ۱۳۸۲ اومد تو ایران، روی پژو ۲۰۶ تیپ ۵ سوار شد. اون موقع نسبت به بقیه موتورهایی که تو ماشینهای ایرانی استفاده میشد، خیلی مدرنتر و پربازدهتر بود و خیلی زود تونست دل خریدارا رو ببره.
موتور TU5 مثل TU3 تو ۱۰ مدل مختلف توسط گروه PSA ساخته میشد که قدرتشون بین ۸۹ تا ۱۲۳ اسب بخار بود. اون نسخهای که تو ایران داریم، با کد TU5 JP4 شناخته میشه. بعداً وقتی میخوایم تفاوت TU5 و TU3 رو بررسی کنیم، بیشتر به جزئیات فنیش میپردازیم.
این موتور بعد از تیپ ۵، روی تیپهای ۴ و ۶ پژو ۲۰۶ هاچبک هم اومد. بیشتر مدلهای پژو ۲۰۶ SD که شامل تیپهای V1، V8، V9 و V10 میشه، هم این موتور TU5 رو تو سینهشون دارن.

محبوبیت و مزایای موتور tu5 تا جایی بود که کم کم به یکی از پیشرانههای استراتژیک ایران خودرو تبدیل و علاوه بر پژو 206، روی خانواده پژو 207، پژو پارس، پژو 405، رانا و حتی دانگ فنگ H30 کراس هم استفاده شد. این پیشرانه کماکان جزو پیشرانههای پرتیراژ ایران خودرو است و در حال حاضر روی رانا پلاس سقف فلزی و اکثر نسخههای پژو 207 نصب میشود.
پیشرانه tu5 در سالهای اخیر دستخوش یکسری بهینه سازی شد و ec5 نام گرفت. موتور ec5 در خودروهایی مثل پژو 301، سیتروئن سی الیزه و پژو 2008 استفاده میشد که ایران خودرو و سایپا هم در دوران برجام به واسطه همکاری با پژو و سیتروئن موفق شدند به دانش فنی این پیشرانه دست پیدا کنند. نتیجه این کار، تولید موتورهای tu5 پلاس ایران خودرو و me16 سایپا بود.
بنابراین باید بگوییم قلب تپنده خودروهای تارا، رانا پلاس پانوراما، نسخههای اتوماتیک جدید پژو 207 و شاهین پلاس سایپا هم نسخهای از موتور tu5 است.
خب، بیایم یه کم راجع به تفاوتهای موتور TU3 و TU5 حرف بزنیم. این دو تا موتور از نظر ساختاری کلی با هم فرق دارن. اگه بخوایم خیلی ریز بشیم توی جزئیاتش، بحثش خیلی کش میاد. فقط همین رو بدون که مهمترین فرق این دو تا موتور تو حجم و تعداد سوپاپهاشونه.
موتور TU3 حجمش ۱.۴ لیتره، یعنی ۱۳۶۰ سیسی، و ۸ تا سوپاپ داره. اما TU5 حجمش ۱.۶ لیتره، یعنی ۱۵۸۷ سیسی، و ۱۶ تا سوپاپ روشه.
همین که حجمش بیشتره و سوپاپهاش هم دو برابرن، باعث شده TU5 یه سر و گردن از TU3 بهتر عمل کنه و بازدهیش بالاتر بره. تو ادامهی مقایسهشون بیشتر به این موضوع میپردازیم.

موتور tu3 حداکثر قدرت 75 اسب بخار و حداکثر گشتاور 118 نیوتن متر را تولید میکند. این اعداد برای موتور tu5 به ترتیب به 105 اسب بخار و 142 نیوتن متر هستند. ناگفته نماند که نسخههای فرانسوی موتور tu5 (نصب شده در خودروهای تا قبل از مدل سال 1391) حداکثر قدرت 110 اسب بخار تولید میکردند اما بعد از ایرانیزه شدن این موتور، قدرت آن 5 اسب بخار کاهش پیدا کرد.
موتور tu3 به ازای هر یک لیتر حجم، حدود 54 اسب بخار قدرت تولید میکند. این مقدار در موتور tu5 تقریباً برابر با 66 اسب بخار است که نشان میدهد موتور tu5 از نظر بازدهی دست بالاتر را دارد.
موتور tu5 به دلیل حجم بالاتر نسبت به موتور tu3 مصرف سوخت بالاتری هم دارد اما این اختلاف در مصرف سوخت، اندک است و باید بگوییم که ارزش عملکرد فنی بهتر را دارد.
یکی از فرقهای بین موتور tu3 و tu5 اینه که تو ایران، موتور tu3 فقط با گیربکس ۵ دنده دستی جفت شده، ولی موتور tu5 علاوه بر گیربکس ۵ دنده دستی، روی ماشینهایی که گیربکس ۴ دنده اتوماتیک دارن هم نصب شده.
یه فرق دیگهشون هم به نسبت تراکمشون برمیگرده. نسبت تراکم موتور tu5 برابر ۱۰.۵ به ۱ هست، در حالی که tu3 نسبت تراکم ۹.۶ به ۱ داره. نسبت تراکم بالاتر tu5 نشون میده که این موتور نسبت به tu3 به کیفیت بنزین حساستره. ولی اینقدرها هم نیست که بخواد باعث نگرانی بشه.

بعد از اینکه فهمیدی فرق موتور TU3 و TU5 چیه، خوبه یه نگاهی هم به خوبیها و بدیهای هرکدوم از این دو تا پیشرانه معروف بندازیم.
البته، در ادامه متن بازنویسی شده به صورت عامیانه و دوستانه ارائه شده است:
– سوختش خیلی کم میسوزونه
– قیمت قطعاتش هم مناسبه
– به روغن هم حساس نیست
باشه، این متن رو برات بازنویسی میکنم:
**قدرتش کمه**
**واشر سرسیلندر هم ضعیف شده**
باشه، متن رو برات جوری بازنویسی میکنم که حسابی خودمونی و دوستانه بشه. در عین حال، معنی اصلی حفظ بشه:
**قدرت منطقی**
**سوخت کممصرف**
البته، در ادامه متن بازنویسی شده به صورت عامیانه و دوستانه آورده شده است:
“قیمت قطعاتش نسبت به موتور TU3 یه کم بالاتره و یه حساسیتی هم به روغنی که میریزی توش داره.”
خب، به آخر مقایسه موتور tu3 و tu5 رسیدیم و حالا وقتشه ببینیم تهش کدومیک از این دو موتور انتخاب بهتری میتونه باشه. غیر از بحث قیمت، مهمترین فرق این دو تا موتور تو اینه که موتور tu5 یهکم تکنولوژیش بالاتره و همونطور که دیدیم، قدرت بیشتری میده با اینکه مصرف سوختش فقط یه ذره بیشتر شده.

خب، بیایید اینطوری بگیم: موتور tu5 واقعاً ارزش بیشتری داره و هرچند قیمتش از tu3 بالاتره، اما بهصرفهست که پولش رو بدی. ولی اگه بیشتر تو شهر رانندگی میکنی و اهل گاز دادن و شتاب گرفتن نیستی، tu3 هم با قیمت پایینتر و دردسر کمتر، انتخاب معقولی محسوب میشه. یه نکته مهم اینه که چون tu5 سرتر هست، خب معلومه که فروشش هم خیلی زودتر و راحتتر انجام میشه.
همونطور که گفتم، موتورهای TU3 و TU5 هر دو جزو موتورهایی هستن که شرکت پژو ساخته و برای ماشینهای مختلف طراحی شدن. آخرش هم یه نگاهی به جدول تفاوتهای موتور TU3 با TU5 بنداز.
| نام موتور | مشخصات موتور tu3 | مشخصات موتور TU5 |
| حجم (cc) | 1360 | 1587 |
| تعداد سیلندر / سوپاپ | 4 / 8 | 4 / 16 |
| سیستم پاشش سوخت | چند نقطهای (MPI) | چند نقطهای (MPI) |
| حداکثر قدرت | 75 اسب بخار در 5300 دور | 105 اسب بخار در 5800 دور |
| حداکثر گشتاور | 118 نیوتن متر در 3400 دور | 142 نیوتن متر در 4000 دور |
| نسبت تراکم | 9.6 به 1 | 10.5 به 1 |
| گیربکس سازگار | 5 سرعته دستی | 5 سرعته دستی – 4 سرعته اتوماتیک |
نوشتن یک دیدگاه