میوه چایوت چیست ؟ روش مصرف و خواص و ضررها

چایوت چیست؟

چایوت یا «چوچو» یک میوه سبز و ترد از خانواده کدوهاست که ظاهرش شبیه یک گلابی چروک‌خورده است اما در باطن، ترکیبی از طعم خیار و سیب‌زمینی را در خود جا داده؛ هم خوش‌خوراک است، هم خوش‌اخلاق، و هم آن‌قدر همه‌کاره که از خورش تا سالاد و حتی ترشی در هر غذایی جا می‌شود!

چایوت؛ میوه‌ای مهاجر از مکزیک تا سفره‌های آسیایی

چایوت با نام علمی Sechium edule بومی مکزیک و آمریکای لاتین است اما حالا در آسیا، استرالیا و مناطق گرمسیری جهان نیز کشت می‌شود. در برخی کشورها آن را با نام‌های Cho–Cho، Mirliton یا «چوچو» صدا می‌زنند.
جالب است بدانید پسر بچه‌ای به نام «گابریل» گویا آن‌قدر عاشق این میوه بوده که در همه مسابقات فقط «چوچو» می‌برده! (اگر همه بچه‌ها این‌طوری سالم‌خوری کنند، نسل آینده احتمالاً کمربند سلامتی‌شان مشکی می‌شود!)

تاریخچه مختصر

با اینکه مصرف چایوت به دوران پیشاکلمبی بازمی‌گردد، اما در قرن ۱۸ میلادی بود که یک گیاه‌شناس به نام Brown آن را به شکل رسمی ثبت کرد و سپس «نیکولاس یوزف فون ژاکین» نام علمی آن را تعیین نمود.
به بیان ساده: چایوت قدیمی‌تر از چیزی است که چهره بانمکش نشان می‌دهد!

مشخصات گیاه‌شناسی چایوت

• چایوت روی تاک‌های چندساله و بلند رشد می‌کند (گاهی تا ۱۰ متر).
• ریشه‌ها گوشتی، باریک و بلند هستند.
• گل‌ها پنج‌پر و دارای ده پرچم.
• میوه سبز، گلابی‌شکل، شیاردار با بافتی بین خیار و سیب‌زمینی.
• پوست چسبیده به گوشت میوه و گاهی دارای خارهای ریز در بخش انتهایی.

ارزش غذایی چایوت (در هر ۱۳۲ گرم چایوت پخته)

بله! چایوت کم‌کالری است اما پر از خاصیت؛ یک مورد از همان خوراکی‌هایی که آدم با خیال راحت می‌تواند سه بشقابش را نوش‌جان کند بدون اینکه وجدانش صداکند!

چایوت و مواد مغذی مهم آن

ویتامین C؛ سپر آنتی‌اکسیدانی بدن

این ویتامین در چایوت فراوان است و به تقویت سیستم ایمنی، محافظت از پوست و کاهش خطر بیماری‌های قلبی و سرطان کمک می‌کند.

ویتامین A؛ تقویت چشم و پوست

برای بینایی، سلامت مو و پوست و همچنین قوی‌کردن سیستم ایمنی نقش اساسی دارد.

ویتامین K؛ استخوان‌سازِ خاموش

برای لخته‌شدن خون و سلامت استخوان‌ها ضروری است.

فیبر؛ ناجی دستگاه گوارش

چایوت یکی از پرفیبرترین میوه‌های خانواده کدوهاست؛ مناسب برای هضم، احساس سیری و کنترل وزن.

پتاسیم؛ دوست قلب

بازکننده رگ‌ها، تنظیم‌کننده فشار خون و کاهش‌دهنده خطر سنگ کلیه.

خواص مهم چایوت

• آنتی‌اکسیدان قوی: سرشار از میریستین، کورستین و ویتامین C.
• ضد التهاب: کاهش التهاب‌های مزمن در بدن.
• ضد سرطان: مطالعات اولیه تأثیر مثبت ترکیبات چایوت را نشان داده‌اند.
• ضد دیابت: به تنظیم قند خون کمک می‌کند.
• محافظ قلب: ترکیب پتاسیم + آنتی‌اکسیدان = قلبی شاد!
• بهبود پوست و مو: ویتامین A و آبرسانی طبیعی.
• تقویت معده و روده: فیبر فراوان و بهبود حرکات روده.
• کمک به کاهش وزن: کم‌کالری، پرفیبر، سیرکننده.

نحوه خوردن و آماده‌سازی چایوت

چایوت را می‌توان به هر شکلی خورد: خام، پخته، بخارپز، سرخ‌شده، ترشی، خورش و حتی داخل سالاد.
قبل از مصرف آن را بشویید؛ پوست گرفتن اختیاری است اما اگر پوستش را گرفتید مراقب خارهای نزدیک به ساقه باشید.

روش‌های رایج مصرف:

• سالاد چایوت خام با گوجه، خیار و سس وینگرت
• چایوت بخارپز با سس ماست یا لیمو
• افزودن آن به سوپ‌های ساده یا پوره‌کردن
• چایوت سرخ‌شده با سبزیجات (نوعی سبزی‌پلوِ مدرن!)
• مصرف دانه چایوت به صورت خام یا برشته

نکات ایمنی مصرف

• افرادی که به خانواده کدوها (مثل کدو سبز و خیار) حساسیت دارند، ممکن است به چایوت هم واکنش نشان دهند.
• احتمال تداخل با داروهای رقیق‌کننده خون وجود دارد؛ احتیاط کنید.
• در هنگام خردکردن چایوت خام، ماده‌ای چسبناک از آن خارج می‌شود که ممکن است موجب سوزش پوست شود؛ بهتر است از دستکش استفاده کنید.

روش نگهداری چایوت

چایوت را در یک کیسه پلاستیکی در یخچال قرار دهید تا حدود ۲ الی ۳ هفته تازه بماند.
این میوه کم‌توقع است؛ فقط کمی خنکی می‌خواهد، همین!

سخن پایانی

چایوت شاید در نگاه اول شبیه یک «گلابی عضلانی» باشد، اما پشت این ظاهر بانمک، یک دنیا ویتامین، فیبر، آنتی‌اکسیدان و خواص سلامتی پنهان است.
اگر دنبال یک خوراکی کم‌کالری، سالم و همه‌فن‌حریف هستی، چایوت می‌تواند بهترین انتخاب باشد.
پس مثل گابریل افسانه‌ای، شاید بد نباشد گاهی در مسابقات زندگی… شما هم «چوچو» ببرید!