مقایسه موتور TU5 و M15
- 6 جولای 2026
- بدون دیدگاه

M15 و TU5 دو تا از پرطرفدارترین موتورهای تاریخ خودروسازی ایران هستن. سایپا سالهاست که از موتور M15 توی ماشینهای اقتصادیش استفاده میکنه. از اون طرف، ایران خودرو هم خیلی از محصولاتش رو با موتور TU5 راهی بازار میکنه. این دو تا پیشرانه از نظر قدرت فنی، طراحی، فرسودگی و هزینههای تعمیر تفاوتهای زیادی با هم دارن. تو این بخش میخوایم بریم سراغ مقایسه موتور TU5 و M15. اگه با فرقهای TU5 و M15 آشنا بشی، میتونی راحتتر بین ماشینهای سایپا و ایران خودرو یکی رو انتخاب کنی.
آنچه می خوانید
پیشرانه TU5 یکی از موتورهای خانواده TU متعلق به شرکت فرانسوی سیتروئن است. توسعه این خانواده از موتورها از سال ۱۹۸۶ میلادی آغاز شد. در ابتدا نسخه TU3 به عنوان یکی از نخستین مدلهای این سری تولید شد و بعدها در خودروی پژو ۲۰۶ وارد بازار ایران شد. با این حال، عملکرد این موتور در زمینه شتاب چندان مطلوب نبود و برخی کاربران از آن رضایت کامل نداشتند. به همین دلیل سیتروئن نسخه بهبودیافتهای با نام TU5 را معرفی کرد که توان و عملکرد بهتری ارائه میداد. این موتور ابتدا روی پژو ۲۰۶ تیپ ۵ در ایران عرضه شد و پس از استقبال مناسب، در خودروهای دیگری نیز مورد استفاده قرار گرفت.
در سالهای اخیر، ایران خودرو نسخه ارتقایافته این موتور را با نام TU5P معرفی کرد. این پیشرانه مجهز به فناوری زمانبندی متغیر سوپاپها (VVT) است. از جمله تغییرات این پیشرانه در مقایسه با TU5 میتوان بهموارد زیر اشاره کرد:
موتور TU5 در دستهبندی پیشرانههای اقتصادی قرار میگیرد که برای خودروهای سبک، شتابگیری مناسب دارد. همچنین قطعات یدکی این موتور در بازار ایران بهراحتی یافت میشوند.
موتور M15 یکی از معروفترین موتورهای گروه سایپاست که سالهاست تو خودروهای اقتصادی این شرکت استفاده میشه و هنوز هم مدلهای بهروزش رو روی بعضی ماشینهای جدید میبینیم. البته تو این مدت کلی تغییرات روش انجام شده. این موتور رو شرکت مگاموتور که زیرمجموعه سایپاست طراحی کرده.
موتور M15 اولین بار روی ماشین مزدا B3 سوار شد و بعداً شرکت کیا هم شروع به تولیدش کرد. سایپا اولین بار از نسخه داخلیسازی شده این موتور تو خط تولید پراید استفاده کرد.
تو سالهای اخیر، سایپا نسخه بهروزتر این موتور رو با اسم M15GSI معرفی کرد. تغییراتی که این موتور نسبت به مدل اصلی M15 داشته ایناست:
– سرسیلندر بهتر شده
– سیستم زمانبندی احتراق بهبود پیدا کرده
– لرزشش کمتر شده
– سوخت کمتری مصرف میکنه
– قدرت بیشتری نسبت به مدل پایه داره
– استاندارد آلایندگی بالاتری داره
در کل، موتور M15 یه فناوری قدیمیه و از نظر شتابگیری هم چندان خوب نیست. سر و صدا و لرزش این موتور تو دور بالا هم یکی از ضعفهای بزرگشه. با این حال، قیمت پایین ساخت، هزینه تعمیر و نگهداری مناسب و مصرف سوخت نسبتاً کم باعث شده که قیمت پراید و ماشینهای مشابهش پایین بیاد و سایپا هنوزم از این موتور تو خودروهای اقتصادی خودش استفاده کنه.
خب، قبل از اینکه بریم سراغ مقایسهی موتور TU5 و M15، بد نیست یه نگاهی بندازیم به ماشینهایی که این دو تا پیشرانه روشون سوار شده. همونطور که گفتیم، TU5 مال ایران خودروئه و تو بعضی مدلهای پژو ۲۰۷ دیده میشه. از اون طرف، M15 همون موتور اقتصادی سایپاست. تو جدول پایین هم میتونید لیست کاملی از ماشینهایی که این دو تا موتور رو دارن، ببینید.
| ماشینهای دارای موتور M15 | ماشینهای دارای موتور TU5 |
| خانواده پراید (111، 131، 132، 141، 151) | پژو 206 تیپهای 5 و 6 |
| تیبا صندوقدار و هاچبک | پژو 206 صندوقدار |
| خانواده ساینا | پژو پارس |
| خانواده کوییک | رانا |
| خانواده اطلس (نسخه ارتقایافته موتور M15) | پژو 207 دندهای و اتومات |
| خانواده سهند (نسخه ارتقایافته موتور M15) | رانا پلاس |
| شاهین (نسخه ارتقایافته موتور M15) | پژو SLX 405 |
در سالهای اخیر دو پیشرانه TU5 و M15 بیش از هر موتور دیگری روی خودروهای تولید شده در ایران نصب شدهاند. این دو موتور از نظر طراحی، تکنولوژی، قدرت، هزینه نگهداری و کاربرد تفاوتهای زیادی دارند. در ادامه به بررسی تفاوت موتور TU5 و M15 میپردازیم.
خوب، بیایید اینجوری بگیم: به طور کلی، موتور TU5 از M15 جدیدتر و بهروزتره. مهمترین فرقی که تو طراحی این دو تا موتور هست، برمیگرده به تعداد سوپاپهاشون. موتور TU5 شونزده تا سوپاپ داره، اما M15 فقط هشت تا سوپاپ روش کار گذاشتن. همین اختلاف تو تعداد سوپاپها باعث شده که TU5 خیلی بهتر و پرقدرتتر کار کنه و راندمانش هم بیشتر باشه.
موتور TU5 از نظر قدرت و شتابگیری دست بالاتری نسبت به M15 داره. دلیلش هم اینه که TU5 قدرت بیشتری تولید میکنه. حداکثر قدرت موتور M15 حدود ۹۰ اسب بخاره، در حالی که TU5 میتونه ۱۰۵ اسب بخار قدرت داشته باشه. مثلاً خودروی ساینا که موتور M15 داره، نهایت سرعتش ۱۶۰ کیلومتر بر ساعته و صفر تا صدش حدود ۱۳ ثانیه طول میکشه. اما از اون طرف، پژو ۲۰۷ که با موتور TU5 کار میکنه، میتونه تا ۱۹۰ کیلومتر بر ساعت بره و صفر تا صدش هم حدود ۱۱.۶ ثانیه ست. البته قدرت بیشتر موتور یکی از دلایلیه که قیمت پژو ۲۰۷ رو بالاتر میبره.

هر دو موتور TU5 و M15 از نظر بنزین خوردن تقریباً شبیه هم عمل میکنن. بسته به ماشینی که روشون سواره، مصرف سوخت ترکیبیشون توی هر صد کیلومتر معمولاً بین ۶.۵ تا ۷.۵ لیتر درمیاد.
خوب، بیایید یه نگاهی به حرفای تعمیرکارای قدیمی و با تجربه بندازیم. اونا میگن موتور TU5 نسبت به M15 دیرتر مستهلک میشه و کمتر خراب میشه. توی جدول پایین هم میتونید چندتا از رایجترین دردسرهای فنی این دو تا موتور رو ببینید.
| مشکلات رایج موتور TU5 | مشکلات رایج موتور M15 |
| خرابی کویل | روغنسوزی |
| نوسان دور موتور | لرزش موتور در دور موتور بالا |
| خرابی سنسورها | داغ کردن موتور |
| روغنریزی | واشر زدن |
| حساسیت به کیفیت روغن موتور | افت توان در کارکرد بالا |
فراموش نکنید که هزینههای تعمیر و نگهداری موتور TU5 در مقایسه با M15 تا حدی بالاتر است. همین موضوع در خصوص قیمت قطعات یدکی این دو پیشرانه نیز صدق میکند.
خب، بذار یه نگاهی به این دو تا موتور بندازیم و ببینیم فرقشون چیه. توی جدول زیر، موتور TU5 و M15 رو به صورت خلاصه با هم مقایسه میکنیم.
| نام موتور | M15 | TU5 |
| نوع موتور | تنفس طبیعی | تنفس طبیعی |
| تعداد سیلندر | 4 سیلندر خطی | 4 سیلندر خطی |
| تعداد سوپاپ | 8 سوپاپ | 16 سوپاپ |
| حجم موتور | 1497 سی سی | 1587 سی سی |
| حداکثر قدرت | 90 اسب بخار | 105 اسب بخار |
| حداکثر گشتاور | 137 نیوتن متر | 142 نیوتن متر |
| نوع سوخت | بنزین | بنزین |
| نسبت تراکم | 10.5:1 | 10.5:1 |
| استاندارد آلایندگی | یورو 4 (نسخه ارتقایافته یورو 5) | یورو 4 (نسخه ارتقایافته یورو 5) |
| سیستم سوخت رسانی | انژکتوری (پاشش چندنقطهای MPI) | انژکتوری (پاشش چندنقطهای MPI) |
تو این مطلب اومدیم موتور TU5 و M15 رو با هم مقایسه کردیم. راستش رو بخوای، موتور TU5 هم از نظر فنی و هم از نظر تکنولوژی یه سر و گردن بالاتر از M15 هست. موتور M15 بیشتر به عنوان یه پیشرانه ساده و اقتصادی شناخته میشه که خرج روی دستت نذاره. باید بگیم که تو شهر، موتور M15 کارش رو راه میبره و جواب میده، ولی اگه بخوای بری تو جاده، زیاد به دادت نمیرسه و توانایی چندانی نداره.
نوشتن یک دیدگاه