علت بالا رفتن آمپر آب در حالت‌های مختلف و راهکارها

حتی اگر برای خودتان اتفاق نیفتاده باشد، حتما کنار خیابان یا جاده ماشین‌هایی را دیده‌اید که جوش آوردند. تاکنون به این موضوع فکر کردید که برای جلوگیری از بالا رفتن آمپر ماشین و جوش آوردن خودرو چه‌ کارهایی می‌توان انجام داد؟ همچنین با اقداماتی که باید بعد از بالا رفتن آمپر آب ماشین و جوش آوردن انجام دهید، آشنایی دارید؟ متاسفانه بعضی از راننده‌ها در چنین شرایطی مرتکب اشتباهاتی می‌شوند که خسارت‌هایی را برای سلامتی جسمی خودشان و همچنین قطعات موتور خودرو به‌دنبال دارند. اگر شما دوست ندارید که چنین اشتباهاتی را تجربه کنید، این مطلب را از دست ندهید.

حد نرمال آمپر ماشین چقدر است؟

خب، از وقتی ماشین رو استارت می‌زنی، موتور راه می‌افته و آب شروع می‌کنه به گرم شدن. این آب همونیه که وظیفه داره موتور رو خنک نگه داره. پایین‌ترین درجه آمپر آب تو ماشین‌ها با حرف C نشون داده می‌شه که اول کلمه Cold هست و یعنی سرد. معمولاً بعد از دو سه دقیقه، آمپر آب ماشین شروع می‌کنه به بالا اومدن.

بالاترین درجه آمپر آب هم با حرف H مشخص می‌شه که اول کلمه Hot هست و یعنی داغ. معمولاً فاصله بین H و C رو به چهار قسمت مساوی تقسیم می‌کنن. تو حالت عادی، وقتی داری رانندگی می‌کنی، آمپر آب ماشین باید بین خط دوم و وسط این درجه‌بندی بالا و پایین بره. این محدوده نرمال محسوب می‌شه.

اگر می‌خواهید زمان عبور از حد نرمال آمپر ماشین را بدانید، باید به روشن و خاموش شدن فن رادیاتور خودرو توجه کنید. معمولا وقتی آمپر آب به ابتدای چهارمین قسمت درجه‌بندی می‌رسد، فن رادیاتور روشن می‌شود. اگر به‌هر دلیل فن نتواند دمای آب را پایین بیاورد، آمپر آب به افزایش ادامه می‌دهد. وقتی آمپر به‌نزدیک سطح H می‌رسد، چراغ آمپر معمولا با رنگ قرمز روشن می‌شود. این یعنی ماشین جوش آورده است.

اقدامات لازم هنگام بالا رفتن آمپر خودرو

وقتی آمپر ماشین بالا می‌ره، باید هر چه زودتر تو نزدیک‌ترین جایی که می‌تونی وایستی. نیازی نیست که ماشین رو فوری خاموش کنی. اگه شد، ماشین رو ببر تو سایه. بعد درب کاپوت رو باز کن تا یه کمی از گرمای موتور با هوای آزاد تماس پیدا کنه و راحت‌تر خنک بشه.

به هیچ وجه درب رادیاتور رو باز نکن. چون فشار آب زیاده و آب جوش با سرعت از دهانه رادیاتور بیرون می‌پره. این کار ممکنه باعث بشه دست و صورتت بسوزه.

در وهله اول فن خودرو را بررسی کنید. اگر فن خاموش بود، کولر ماشین را روشن کنید. در این حالت باید دور تند فن به‌کار بیفتد. برخی از خودروهای قدیمی دارای فن مکانیکی هستند که بر اساس دور موتور خودرو کار می‌کنند. در این مواقع، در حالت درجا گاز دهید تا دور موتور به 2000 دور در دقیقه برسد. به‌این ترتیب فن مکانیکی شروع به‌کار می‌کند.

همیشه مقداری آب در ماشین داشته باشید. در ادامه مقداری آب روی پره‌های رادیاتور بریزید. مراقب باشید که آب روی سطح موتور نریزد. بعد از اینکه آمپر آب پایین آمد، کولر و موتور را خاموش کنید. حالا باید به‌دنبال علت بالا رفتن آمپر آب ماشین بگردید.

اگر به‌هر دلیل، خودرو قبل از اینکه آمپر آب پایین بیاید، خاموش شد، پیشنهاد می‌کنیم یک اقدام مهم را انجام دهید. چند بار در فواصل زمانی کوتاه، تک استارت بزنید. در این حالت خودرو روشن نمی‌شود ولی پیستون‌ها درون موتور به‌حرکت در می‌آیند. این کار باعث می‌شود تا پیستون‌های داغ به بدنه سیلندر نچسبند.

علت بالا رفتن آمپر ماشین

حتماً. در ادامه متن بازنویسی شده به صورت عامیانه و دوستانه آورده شده:

“وقتی آمپر آب ماشین بالا می‌ره، می‌تونه دلایل مختلفی داشته باشه. اینجا می‌خوایم چندتا از مهم‌ترین چیزهایی که باعث داغ کردن آب ماشین میشه رو با هم مرور کنیم.”

1. خرابی فن رادیاتور

خب، گاهی وقتا دمای آب پراید یا هر ماشین دیگه‌ای بالا میره، دلیلش می‌تونه شکستن پره‌های فن رادیاتور باشه. وقتی پره‌ها بشکنن، دیگه فن نمی‌تونه درست هوا رو به سمت سیستم خنک‌کننده بکشه و آب خنک نمی‌شه.

یه دلیل دیگه هم خرابی رله فن یا سنسور دمای آب هست که باعث میشه فن اصلاً کار نکنه. بعضی وقتا هم فن فقط توی دور کند راه نمیفته، ولی وقتی کولر رو روشن می‌کنی، دور تندش شروع به کار می‌کنه. خرابی رله فن، قطعی یا مشکل داشتن سیم فرمانی که فن رو به کامپیوتر ماشین وصل می‌کنه، و از کار افتادن فشنگی آب (همون که روی سرسیلندر نصب میشه) سه تا دلیل اصلی‌ان که فن توی دور کند کار نمی‌کنه.

یه نکته جالب و عجیبم هست که بعضی وقتا توی ماشین‌ها پیش میاد، بد نیست بگم. ممکنه سیم‌های فن رادیاتور برعکس بسته بشن. توی این حالت، به‌جای اینکه فن هوا رو از بیرون بکشه به سمت موتور، برعکس عمل می‌کنه و هوا رو به بیرون می‌فرسته. این کار باعث میشه موتور داغ‌تر بشه و مشکل بدتر بشه.

2. کاهش سطح مایع خنک کننده

بالا اومدن آمپر ماشین تو زمستون، شاید برای خیلی‌ها عجیب باشه. ولی معمول‌ترین دلیلی که باعث این قضیه میشه، کم شدن آب رادیاتوره. باید یه چک کلی بکنی ببینی از کجای سیستم خنک‌کننده، مثلاً شیلنگ‌ها، بست‌ها، مخزن آب یا جاهای دیگه، نشتی داره یا نه. اگه نشتی پیدا کردی، درستش کن.

3. وجود هوا در سیستم خنک کننده

وقتی توی سیستم خنک‌کننده ماشین هوا جمع بشه، دیگه آب به‌خوبی توی مدار نمی‌چرخه. این موضوع باعث میشه آمپر آب تیبا و بقیه ماشین‌ها بالا بره. برای رفع این مشکل، باید هواگیری کنی تا اوضاع سر جاش بیاد.

یه نکته ساده ولی مهم دیگه هم هست که باید بهش دقت کنی. همون‌طور که می‌دونی، آب بین مخزن رادیاتور و پره‌هاش در رفت و آمد هست. اگه بعد از اینکه آب به مخزن رفت، دیگه به سمت رادیاتور برنگشت، دو تا دلیل اصلی می‌تونه داشته باشه.

اول این که درب رادیاتور خراب شده و باید عوضش کنی. دوم این که زیر درب مخزن رادیاتور یه واشر مشکی رنگ هست که یه سوراخ ریز روش داره. موقعی که درب مخزن رو باز و بسته می‌کنی، باید دقت کنی که سوراخ واشر دقیقاً مقابل درب مخزن قرار بگیره تا مکش هوا درست انجام بشه.

4. قفل کردن ترموستات رادیاتور

خیلی خب، ببین دوست من، اگه دیدی آمپر ماشینت داره بالا میره، چه کولر روشن باشه چه نباشه، احتمالاً ترموستات رادیاتور گیر کرده و قفل شده. این قضیه باعث میشه که عملاً سیستم خنک‌کننده ماشین از مدار خارج بشه و کار نکنه. برای اینکه بفهمی مشکل از همینه، کافیه دستت رو نزدیک پره‌های رادیاتور بگیری. اگه حس کردی که وقتی آمپر ماشین بالا رفته، رادیاتور سرده، بدون شک ترموستات قفل کرده و باید عوضش کنی تا درست بشه.

5. گرفتگی سیستم خنک کننده

خب، معمولاً این طوره که وقتی با سرعت بالا می‌ری، آمپر آب ماشین باید پایین بیاد. اگه دیدی تو سرعت‌های بالا آمپر آب می‌ره بالا، احتمالاً مشکل از گرفتگی لوله‌های آب تو سیستم خنک‌کننده است. تو این حالت، آب دیگه نمی‌تونه درست توی سیستم بچرخه.

این قضیه بالا رفتن آمپر، تو سربالایی‌ها یا وقتی کولر روشنه، بیشتر خودشو نشون می‌ده چون فشار بیشتری به خاطر گرفتگی سیستم خنک‌کننده بهش وارد می‌شه.

برای درست کردنش، باید شلنگ رادیاتور و اون شلنگی که به لوله برنجی موتور وصله رو باز کنی. بعد با یه سیم مفتول، راه بسته رو باز کن. بعدش با فشار آب بالا، آب رو بنداز تو شلنگ‌ها تا همه رسوبات کامل بیرون برن و راه گردش آب باز بشه. یه پیشنهاد دیگه هم اینه که حتماً چک کنی مسیر رادیاتور بخاری ماشین هم بسته نباشه.

6. خرابی واتر پمپ سیستم خنک کننده موتور

واتر پمپ وظیفه داره آب رو با یه فشار مشخص توی سیستم خنک‌کننده ماشین به گردش دربیاره. اگه واتر پمپ خراب بشه، آب دیگه درست توی سیستم نمی‌چرخه و نتیجه‌ش اینه که آمپر ماشین چه توی تابستون چه توی زمستون میره بالا. تو این شرایط باید واتر پمپ رو یا تعمیر کنی یا عوضش کنی تا مشکل حل بشه.

اینجا بد نیست یه نکته مهم رو بگم. بعضی وقت‌ها واتر پمپ کار می‌کنه ولی سرعت گردش آب توی سیستم خنک‌کننده به اندازه کافی نیست. توی این حالت می‌تونی یه فولی کوچیک‌تر از سایز اصلی روی واتر پمپ ببندی تا آب با فشار و سرعت بیشتری توی سیستم خنک‌کننده جریان پیدا کنه.

7. آسیب دیدن واشر سر سیلندر

احتمال داره بالا رفتن آمپر آب تو ماشین‌هایی مثل سمند EF7 یا بقیه خودروها به خاطر خراب شدن واشر سرسیلندر باشه. وقتی موتور گرم میشه و شلنگ‌های رادیاتو سفت میشن، یا مدام آب کم می‌کنه، و بعد از چند ساعت که ماشین رو روشن می‌کنی موتور درست کار نمی‌کنه، اینا همه نشونه‌های خرابی واشر سرسیلندر هستن. عوض کردن این قطعه می‌تونه موتور رو آب‌بندی کنه و جلوی بالا رفتن آمپر آب ماشین رو بگیره.

8. مشکلات برقی خودرو

بالا رفتن آمپر ماشین همیشه ریشه در مشکل مکانیکی ماشین ندارد؛ بلکه گاهی اوقات مربوط به مشکلات برقی خودرو است.. در تمامی ماشین‌های مولتی پلکس که سیستم خنک کننده با رله و فشنگی و سنسور کار می‌کنند، کامپیوتر ماشین دستور عمل کردن آن‌ها را صادر می‌کند.

اگر جریان برق از حالت استاندارد خارج شود، این احتمال وجود دارد که در صدور فرمان ایسیو برای عمل کردن سیستم خنک کننده اختلال ایجاد شود.

اگر در یک ماشین یکی از اجزای الکتریکی کاملا قطع شود، تغییر جریان برق ممکن است اثر منفی روی عملکرد کامپیوتر ماشین بگذارد. همچنین در صورت ضعیف شدن باتری خودرو، مشکل در سیم کشی برق و همچنین استفاده از سیستم‌های صوتی غیرعادی در خودرو هم می‌توانند در این زمینه نقش داشته باشند. اتفاقی که ممکن است منجر به عمل نکردن سیستم خنک کننده و بالا رفتن آمپر خودرو شود.

اگر قصد خرید خودرو دارید حتما از کارشناسی خودرو در محل استفاده کنید تا تمام ایرادات فنی خودرو را برای شما پیدا کنند.

8. دلیل بالا رفتن آمپر بعد از خاموش شدن

خب، یه موقعایی هست که بعد از چند ساعت رانندگی، ماشین رو خاموش می‌کنی و چند دقیقه بعد دوباره استارت می‌زنی. ناگهان می‌بینی آمپر آب رفته بالا و فن هم با سرعت زیاد شروع به کار می‌کنه. این قضیه به خاطر اینه که موتور هنوز داغه و وقتی ماشین خاموشه، آب توی سیستم گردش نداره.

برای همین، تو همچین شرایطی بهتره که یکهو ماشین رو خاموش نکنی. بذار چند دقیقه‌ای ماشین درجا کار کنه. کولر رو هم روشن کن تا فن با قدرت بالا بزنه و موتور زودتر خنک بشه. بعد از اون می‌تونی خیال راحت موتور رو خاموش کنی.

علت بالا رفتن آمپر آب در حالت درجا یا ترافیک

وقتی تو ترافیک گیر می‌کنی یا ماشین رو مدت زیادی درجا روشن می‌ذاری، یه دفعه می‌بینی آمپر آب رفته بالا. این یکی از اون مشکلات رایج تو سیستم خنک‌کننده‌ست. معمولاً این قضیه نشون می‌ده که یه جای کار سیستم خنک‌کننده می‌لنگه؛ مخصوصاً اون قسمتی که باید تو سرعت‌های پایین و وقتی جریان هوای طبیعی نیست، گرما رو دفع کنه. تو این جدول پایین، دلایل بالا رفتن آمپر آب تو حالت درجا رو برات خلاصه کردیم:
جدول دلایل بالا رفتن آمپر آب تو حالت درجا

اقدامات اولیه در صورت بالا رفتن آمپر آب در ترافیک

باشه، این متن رو به صورت دوستانه و خودمونی برات بازنویسی می‌کنم:

**کولر رو خاموش کن:** این کار باعث میشه فشار از روی موتور و سیستم خنک‌کننده برداشته بشه.

**بخاری رو روشن کن:** بخاری ماشین گرمای موتور رو می‌گیره و می‌ندازه توی کابین، به این ترتیب می‌تونه موتور رو یه کم خنک کنه.

**همین که شد، یه جا نگه دار:** ماشین رو بکش کنار یه جای امن، خاموشش کن.

**به هیچ وجه درب رادیاتور رو فوری باز نکن:** سیستم خنک‌کننده توی فشار و دمای بالاست، اگه درب رو باز کنی، آب داغ می‌پاشه بیرون و ممکنه به شدت بسوزی. حداقل نیم ساعت صبر کن تا موتور خنک بشه.

**مقدار مایع خنک‌کننده رو نگاه کن:** بعد از اینکه موتور خنک شد، سطح مایع رو توی مخزن انبساط چک کن. اگه کم بود، با آب مقطر یا همون ترکیب ضد یخ و آب مقطری که سازنده گفته، تا خط MIN/MAX پر کن.

**فن رادیاتور رو هم بررسی کن:** ببین فن کار می‌کنه یا نه.

راه‌های جلوگیری از بالا رفتن آمپر ماشین

برای اینکه تو ترافیک یا موقع رانندگی آمپر ماشینت بالا نره، باید یه سری نکات رو رعایت کنی. مهم‌ترینشون رو اینجا برات می‌گم:

– هر چند وقت یه بار سیستم خنک‌کننده موتور رو چک کن تا ببینی سالم و سر جاشه.
– هفته‌ای یه بار آب رادیاتور رو نگاه کن.
– حواست باشه گاز کولر ماشینت کم نباشه، وگرنه وقتی کولر رو روشن می‌کنی، فن رادیاتور درست کار نمی‌کنه و دورش تند نمیشه.
– سالی یه بار پره‌های رادیاتور رو تمیز کن.
– دیگه با آب موتور ماشین رو نشور، این کار رو بذار کنار.
– حتماً از ترکیب آب مقطر و ضد یخ به عنوان مایع خنک‌کننده استفاده کن.

کلام پایانی

تو این مطلب بررسی کردیم که چرا آمپر ماشین بالا می‌ره و چطور میشه جلوی این اتفاق رو گرفت. بالا رفتن آمپر ماشین یه مشکل رایجه که خیلی از راننده‌ها باهاش درگیر میشن. حتماً برای رفعش برید سراغ تعمیرکارای حرفه‌ای و با تجربه، چون تشخیص بعضی از مشکلات مهارت زیادی می‌خواد. بعضی وقتا ممکنه تعمیرکار اشتباه تشخیص بده و هزینه اضافی بهت تحمیل کنه؛ تازه مشکل بالا رفتن آمپر آب ماشین هم حل نشده باقی می‌مونه.