طرز تهیه دسر سوهان خانگی به ۲ روش | کرم سوهان زعفرانی و سوهان با شیر
- 10 اکتبر 2026
- بدون دیدگاه

دسر سوهان یکی از دسرهای سنتی و خوش عطر ایرانی است که با ترکیب آرد جوانه گندم، کره، شکر، زعفران و هل تهیه می شود. این دسر با سوهان خشک تفاوت دارد و بافتی نرم، لطیف و کش دار پیدا می کند. عطر زعفران و گلاب در کنار طعم کره و هل، دسر سوهان را به انتخابی خوشمزه برای پذیرایی در مهمانی ها، دورهمی های خانوادگی و سفره افطار تبدیل می کند.
اگر به دسرهای سنتی و شیرینی های خانگی علاقه دارید، می توانید دسر سوهان را با مواد اولیه ساده در خانه آماده کنید. در این مقاله، طرز تهیه دسر سوهان را به دو روش متفاوت آموزش می دهیم؛ روش اول با آب و زرده تخم مرغ تهیه می شود و روش دوم بر پایه شیر است. با رعایت نکات پخت و هم زدن مداوم، می توانید دسری خوش رنگ و خوش طعم با بافتی کش دار درست کنید.

آنچه می خوانید
در روش اول، از آرد سفید و آرد جوانه گندم در کنار زرده تخم مرغ، کره و زعفران استفاده می شود. این ترکیب طعمی شبیه حلواهای سنتی دارد و برای افرادی مناسب است که عطر زعفران و هل را در دسرهای ایرانی دوست دارند.
| مواد اولیه | مقدار |
|---|---|
| آرد جوانه گندم | ۳۰ گرم |
| آرد سفید | ۱۰۰ گرم |
| شکر | ۱۰۰ گرم |
| زرده تخم مرغ | ۳ عدد |
| کره | ۱۰۰ گرم |
| آب | ۲ لیوان |
| زعفران دم کرده غلیظ | ۴ قاشق غذاخوری |
| پودر هل یا وانیل | نصف قاشق چای خوری |
زمان آماده سازی: حدود ۲۰ دقیقه
زمان پخت: حدود ۴۰ تا ۶۰ دقیقه
مناسب برای: ۴ نفر
مرحله اول: مخلوط کردن زرده تخم مرغ و شکر
زرده های تخم مرغ را در کاسه ای مناسب بریزید و با همزن دستی کمی هم بزنید. شکر را اضافه کنید و هم زدن را ادامه دهید تا مخلوط روشن تر و یکدست شود. این مرحله به بهتر شدن بافت نهایی دسر کمک می کند.
مرحله دوم: اضافه کردن کره
کره را ذوب کنید و اجازه دهید کمی از حرارت بیفتد. سپس آن را به مخلوط زرده تخم مرغ و شکر اضافه کنید و حدود یک دقیقه هم بزنید تا مواد کاملا ترکیب شوند. کره نباید آن قدر داغ باشد که زرده ها را بپزد.
مرحله سوم: ترکیب کردن آردها
آرد سفید و آرد جوانه گندم را با هم مخلوط کنید و چند بار از الک بگذرانید تا ذرات درشت و گلوله ها جدا شوند. این کار باعث می شود آرد راحت تر در آب حل شود و کرم نهایی بافت یکدست تری داشته باشد.
مرحله چهارم: حل کردن آرد در آب
آب سرد را داخل قابلمه بریزید و آردها را کم کم به آن اضافه کنید. هم زمان با همزن دستی مواد را مخلوط کنید تا آردها کاملا در آب پخش شوند. بهتر است آرد را یکباره اضافه نکنید تا از ایجاد گلوله جلوگیری شود.
مرحله پنجم: پخت پایه دسر
قابلمه را روی حرارت ملایم قرار دهید و مخلوط را مرتب هم بزنید. پخت را ادامه دهید تا بوی خامی آرد از بین برود و مایه به تدریج غلیظ شود. بسته به میزان حرارت و نوع قابلمه، این مرحله ممکن است حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه زمان ببرد.
مرحله ششم: اضافه کردن مخلوط تخم مرغ و کره
مخلوط زرده تخم مرغ، شکر و کره را به تدریج به قابلمه اضافه کنید و پیوسته هم بزنید تا مواد کاملا ترکیب شوند. حرارت را ملایم نگه دارید تا دسر ته نگیرد و بافت آن یکنواخت باقی بماند.
مرحله هفتم: افزودن زعفران و هل
در دقایق پایانی، زعفران دم کرده و پودر هل را اضافه کنید. مواد را چند دقیقه دیگر هم بزنید تا عطر زعفران و هل در تمام دسر پخش شود و رنگ آن به طلایی متمایل شود.
مرحله هشتم: سرو دسر سوهان
وقتی دسر غلیظ شد و بافتی نرم و کش دار پیدا کرد، آن را از روی حرارت بردارید و در ظرف سرو بریزید. برای تزیین می توانید از پودر پسته، خلال بادام یا کمی پودر هل استفاده کنید. این دسر را می توان گرم یا پس از کمی خنک شدن سرو کرد.

اگر طعم دسرهای شیری را ترجیح می دهید، این روش انتخاب مناسبی است. در این دستور، شیر در کنار آرد جوانه گندم، آرد سبوس دار، نشاسته ذرت، تخم مرغ و کره استفاده می شود و نتیجه آن دسری غلیظ و خوش عطر با طعمی شبیه حلوا شیر است.
| مواد اولیه | مقدار |
|---|---|
| آرد جوانه گندم | ۱۰۰ گرم |
| آرد سبوس دار | ۱۵۰ گرم |
| نشاسته ذرت | ۵۰ گرم |
| پودر قند | ۱۰۰ گرم |
| تخم مرغ | ۶ عدد |
| کره | ۱۵۰ گرم |
| شیر | ۴ پیمانه |
| زعفران دم کرده غلیظ | ۴ قاشق غذاخوری |
| عرق هل | ۱ قاشق غذاخوری |
| گلاب | ۱ قاشق غذاخوری |
| پودر پسته یا مغزهای دلخواه | برای تزیین |
زمان آماده سازی: حدود ۳۰ دقیقه
زمان پخت: حدود ۶۰ تا ۹۰ دقیقه
مناسب برای: ۶ نفر
مرحله اول: هم زدن تخم مرغ و زعفران
تخم مرغ ها را در کاسه ای بزرگ بشکنید و حدود ۲ قاشق غذاخوری از زعفران دم کرده را به آن اضافه کنید. مواد را با همزن برقی بزنید تا رنگ مخلوط روشن تر شود و بافتی یکنواخت پیدا کند.
مرحله دوم: اضافه کردن پودر قند
پودر قند را به مخلوط تخم مرغ اضافه کنید و با همزن بزنید تا مواد سبک و یکدست شوند. بهتر است پودر قند را پیش از استفاده الک کنید تا گلوله ای در مایه باقی نماند.
مرحله سوم: ترکیب کردن کره
کره نرم شده در دمای محیط را به مخلوط اضافه کنید و دوباره هم بزنید تا کاملا ترکیب شود. از کره داغ استفاده نکنید؛ زیرا ممکن است بافت تخم مرغ را تغییر دهد.
مرحله چهارم: آماده کردن آردها
آرد جوانه گندم، آرد سبوس دار و نشاسته ذرت را با هم مخلوط کنید و چند بار الک کنید. این کار به یکدست شدن مواد و جلوگیری از گلوله شدن آن ها هنگام پخت کمک می کند.
مرحله پنجم: ترکیب آرد و شیر
شیر را داخل قابلمه ای بزرگ بریزید و روی حرارت ملایم قرار دهید. مخلوط آردها را کم کم اضافه کنید و هم زمان با همزن دستی هم بزنید. هم زدن مداوم اهمیت زیادی دارد؛ زیرا آرد و نشاسته به سرعت غلیظ می شوند و ممکن است به کف قابلمه بچسبند.
مرحله ششم: پخت پایه دسر
مواد را روی حرارت ملایم هم بزنید تا غلیظ شوند و بوی خامی آرد از بین برود. بسته به حرارت اجاق و غلظت مواد، این مرحله ممکن است حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه زمان ببرد. بهتر است در تمام این مدت، کف و اطراف قابلمه را نیز هم بزنید.
مرحله هفتم: اضافه کردن مخلوط تخم مرغ
مخلوط تخم مرغ، پودر قند و کره را کم کم به قابلمه اضافه کنید و بدون توقف هم بزنید. ممکن است در ابتدا بافت دسر کمی رقیق تر به نظر برسد؛ با ادامه پخت و هم زدن، مواد دوباره غلیظ می شوند. حرارت را ملایم نگه دارید تا تخم مرغ ها به صورت تکه ای نبندند.
مرحله هشتم: افزودن عطر دهنده ها
در دقایق پایانی، باقی مانده زعفران دم کرده، عرق هل و گلاب را اضافه کنید. مواد را چند دقیقه دیگر هم بزنید تا عطرها به خوبی در دسر پخش شوند و رنگ آن به طلایی متمایل شود.
مرحله نهم: تزیین و سرو
وقتی دسر به غلظت مناسب رسید و بافت آن نرم و کش دار شد، قابلمه را از روی حرارت بردارید. دسر را در ظرف مناسب بریزید و روی آن را با پودر پسته، خلال بادام یا مغزهای خرد شده تزیین کنید. می توانید آن را گرم سرو کنید یا پس از خنک شدن در یخچال قرار دهید.

کش دار شدن دسر سوهان به نسبت مواد اولیه، زمان پخت و هم زدن مداوم بستگی دارد. اگر مواد به اندازه کافی نپزند، بافت دسر ممکن است رقیق باقی بماند. از طرف دیگر، حرارت زیاد یا هم نزدن مداوم می تواند باعث ته گرفتن و ناهمگون شدن بافت شود.
برای نتیجه بهتر، آردها را به تدریج با مایع ترکیب کنید، حرارت را ملایم نگه دارید و تا رسیدن دسر به غلظت مناسب هم زدن را ادامه دهید. همچنین از اندازه گیری دقیق مواد اولیه غافل نشوید.
سوهان خشک نوعی شیرینی سنتی است که معمولا با شکر، روغن یا کره، زعفران و مغزهایی مانند پسته تهیه می شود و پس از سرد شدن بافتی ترد و شکننده دارد. اما دسر سوهان با آرد، مایعات و مواد دیگری مانند تخم مرغ تهیه می شود و بافتی نرم، غلیظ و گاهی کش دار دارد. این دو خوراکی از نظر بافت، روش آماده سازی و نحوه سرو با یکدیگر متفاوت هستند.

اگر دسر سوهان را بلافاصله سرو نمی کنید، پس از خنک شدن آن را در ظرف دربسته داخل یخچال قرار دهید. برای حفظ کیفیت و عطر دسر، بهتر است طی ۲ تا ۳ روز مصرف شود. هنگام سرو می توانید آن را کمی گرم کنید تا بافتش نرم تر شود. اگر دسر بیش از حد سفت شده است، مقدار کمی شیر گرم اضافه کنید و با حرارت ملایم هم بزنید تا به بافت دلخواه برسد.
دسر سوهان یکی از دسرهای سنتی و خوش عطر ایرانی است که با زعفران، هل، کره و آرد جوانه گندم تهیه می شود. در روش اول، آب و زرده تخم مرغ پایه دسر را تشکیل می دهند؛ در روش دوم، شیر و ترکیب چند نوع آرد به ایجاد بافتی غلیظ و لطیف کمک می کنند. برای داشتن دسری خوش طعم و کش دار، اندازه گیری دقیق مواد، حرارت ملایم و هم زدن مداوم را فراموش نکنید. در پایان نیز می توانید با پودر پسته و خلال بادام، ظاهر دسر را برای پذیرایی زیباتر کنید.
نوشتن یک دیدگاه